Ngày 19/10/2026

1. Tổng quan

Khi xuất khẩu hàng hóa bằng đường biển, ngoài cước vận chuyển, phí cảng và thủ tục hải quan, doanh nghiệp cần quan tâm đến chính sách thuế tại nước nhập khẩu. Trong đó, thuế suất nhập khẩu thông thường, thuế suất ưu đãi và thuế suất ưu đãi đặc biệt là những khái niệm quan trọng có thể ảnh hưởng đến tổng chi phí nhập hàng của đối tác.

Hiểu đúng sự khác biệt giữa ba loại thuế suất giúp doanh nghiệp Việt Nam tư vấn khách hàng chính xác hơn, chuẩn bị chứng từ xuất xứ phù hợp và nâng cao khả năng cạnh tranh của hàng hóa trên thị trường quốc tế.

2. Thuế suất nhập khẩu thông thường, ưu đãi và ưu đãi đặc biệt là gì?

Trước tiên, cần phân biệt hai khâu trong hoạt động xuất nhập khẩu:

• Tại Việt Nam khi xuất khẩu: Doanh nghiệp cần xác định hàng hóa có thuộc diện chịu thuế xuất khẩu hay không và mức thuế áp dụng theo biểu thuế hiện hành.
• Tại nước nhập khẩu: Người nhập khẩu xác định thuế nhập khẩu theo biểu thuế, mã HS, xuất xứ hàng hóa và các chính sách thương mại của nước đó.

Ba loại thuế suất thông thường, ưu đãi và ưu đãi đặc biệt được đề cập trong bài này là các khái niệm về thuế nhập khẩu. Cách áp dụng cụ thể phụ thuộc vào pháp luật của thị trường nhập khẩu.

2.1. Thuế suất nhập khẩu thông thường

Đây là mức thuế được áp dụng theo quy định của nước nhập khẩu đối với hàng hóa không thuộc trường hợp được hưởng mức thuế ưu đãi tương ứng.

Mức thuế và điều kiện áp dụng khác nhau tùy từng quốc gia. Doanh nghiệp xuất khẩu không nên mặc định mức thuế thông thường tại thị trường nước ngoài giống mức thuế thông thường của Việt Nam.

2.2. Thuế suất nhập khẩu ưu đãi

Tại Việt Nam, thuế suất nhập khẩu ưu đãi thường được gọi là thuế suất MFN (Most-Favoured-Nation), áp dụng theo chính sách đối xử tối huệ quốc.

Khi xuất hàng sang nước khác, doanh nghiệp cần kiểm tra quy định MFN của thị trường đó để biết hàng hóa Việt Nam có thể áp dụng mức thuế nào.

Tuy nhiên, thuế suất MFN không đồng nghĩa với việc mọi hàng hóa từ nước có quan hệ thương mại với Việt Nam đều có cùng một mức thuế.

2.3. Thuế suất nhập khẩu ưu đãi đặc biệt
Thuế suất ưu đãi đặc biệt được áp dụng theo các hiệp định hoặc thỏa thuận thương mại có ưu đãi thuế nhập khẩu giữa Việt Nam và đối tác.

Một số hiệp định thường gặp gồm:

• ATIGA: Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN.
• ACFTA: Hiệp định Thương mại tự do ASEAN – Trung Quốc.
• EVFTA: Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – EU.
• CPTPP: Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương.
• RCEP: Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực.

Trong thực tế, mức thuế của hai loại MFN và ACFTA nhìn bên ngoài có vẻ khác nhau, nhưng rất dễ bị áp sai đối với từng loại mặt hàng. Điều ấy có thể khiến doanh nghiệp phải gánh một khoản tiền thuế khá đáng kể tỷ lệ thuận với giá trị của lô hàng

Tuy nhiên, dù nhìn có vẻ dễ dàng khi xác định, việc kiểm tra mã HS tương xứng với mã áp thuế phù hợp cho hàng hóa có thể khá phức tạp đối với một vài nhóm mặt hàng có chính sách ưu đãi thuế đặc biệt của Nhà nước như mặt hàng sắt thép.

ASL Logistics hiện đang cung cấp dịch vụ khai thuê hải quan, giúp hỗ trợ khách hàng các quy trình xuất khẩu, và đưa ra tư vấn về giải pháp ưu đãi thuế tốt nhất cho từng mặt hàng của Quý khách.

Xem thêm: https://www.asl-corp.com.vn/vi/dich-vu/29/khai-thue-hai-quan

3. Xuất khẩu hàng hóa bằng đường biển có được hưởng thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt không?

Có thể, nếu hàng hóa đáp ứng đầy đủ điều kiện theo hiệp định thương mại mà nước nhập khẩu áp dụng.

Ví dụ, doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu hàng sang thị trường EU bằng đường biển. Nếu sản phẩm đáp ứng quy tắc xuất xứ theo EVFTA và có chứng từ xuất xứ hợp lệ theo quy định, nhà nhập khẩu có thể đề nghị áp dụng mức thuế ưu đãi theo hiệp định.

Tuy nhiên, cần lưu ý ba vấn đề:

• Mỗi mã HS có thể có mức thuế và lộ trình cắt giảm khác nhau.
• Hàng hóa phải đáp ứng quy tắc xuất xứ cụ thể của hiệp định.
• Chứng từ xuất xứ phải đúng hình thức và đáp ứng điều kiện áp dụng tại thời điểm nhập khẩu.

Lí do cho việc này là vì, không phải mặt hàng hàng nào cùng thể hiện rõ mức thuế áp dụng và sẽ có những ghi chú cho một số quốc gia nhất định đối với những mặt hàng nhạy cảm nhất định

Ví dụ như mặt hàng phụ tùng ô tô (cụ thể là mặt hàng HS: 85.1230.20) dù có mức thuế ACFTA là 0% cho các nước khối ASEAN nhưng lại gồm các nước như Trung Quốc hay Philippines. Xuất khẩu sang các nước nêu trên sẽ vẫn phải chịu mức thuế MFN là 25%.

Ngoài ra, nếu Quý khách đang gặp khó khăn về vận chuyển hàng hóa bằng đường biển đi Mỹ. ASL Logistics cung cấp giải pháp vận chuyển trọn gói (Door-to-door), giao tận nơi đến kho của khách hàng với thời gian và chi phí được tối ưu nhất.

Xem thêm: https://www.asl-corp.com.vn/vi/dich-vu/65/van-chuyen-duong-bien

4. Kết luận

Phân biệt thuế suất nhập khẩu thông thường, ưu đãi và ưu đãi đặc biệt là kiến thức cần thiết đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu, đặc biệt khi xuất hàng bằng đường biển đến các thị trường có hiệp định thương mại với Việt Nam.

Hiểu và xác định đúng từng loại thuế suất cho mặt hàng có thể giúp doanh nghiệp tối ưu một khoản tiền rất lớn khi dự toán chi phí, tư vấn khách hàng và chuẩn bị hồ sơ xuất xứ phù hợp.

Với 22 năm kinh nghiệm trong ngành logistics, ASL Logistics cung cấp giải pháp vận chuyển hàng hóa đa phương thức gồm đường biển, đường hàng không và đường bộ, đáp ứng nhu cầu vận chuyển FCL và LCL.

Bên cạnh vận chuyển, đội ngũ chứng từ chuyên nghiệp của ASL hỗ trợ kiểm tra, kiểm soát hồ sơ và phối hợp các khâu trong quá trình vận chuyển, giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro, tối ưu chi phí và đảm bảo tiến độ lô hàng theo đúng phương châm cốt lõi của chúng tôi:

Hiệu quả cao – Chi phí thấp – Nhanh chóng và Uy tín.

Xem thêm các dịch vụ Logistics của ASL Logistics: https://asl-corp.com.vn/