Ngày 10/08/2026

Cấp C/O về Sở, doanh nghiệp xuất khẩu lo chậm giao hàng

Việc phân cấp cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) về các Sở Công thương từ ngày 1.8 đang phát sinh những vướng mắc trong giai đoạn đầu triển khai. Nhiều doanh nghiệp phản ánh hồ sơ bị chậm tiếp nhận, yêu cầu bổ sung nhiều lần, qua đó ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ giao hàng và hoàn thiện chứng từ xuất khẩu.

Doanh nghiệp gặp khó khi chờ C/O

Theo phản ánh của một doanh nghiệp xuất khẩu gạo tại TP.HCM, doanh nghiệp đã nộp 3 bộ hồ sơ xin cấp C/O từ ngày 4.8 nhưng đến chiều 6.8 vẫn chưa được tiếp nhận, trong khi quy định thời gian xử lý hồ sơ là trong vòng 8 giờ làm việc. Một số lỗi trước đây được cán bộ hướng dẫn điều chỉnh thì nay doanh nghiệp phải bổ sung hồ sơ hoặc giải trình bằng văn bản.

Tình trạng này đặc biệt đáng lưu ý với những lô hàng có thời gian vận chuyển ngắn. Với hàng xuất khẩu sang Trung Quốc, doanh nghiệp cho biết hàng có thể chỉ mất khoảng 3 ngày để vận chuyển nhưng thời gian chờ C/O có trường hợp kéo dài đến 7 ngày.

C/O là chứng từ quan trọng để chứng minh xuất xứ hàng hóa và trong nhiều trường hợp là điều kiện để người nhập khẩu được hưởng ưu đãi thuế quan theo các hiệp định thương mại. Nếu chứng từ không được cấp đúng thời hạn, doanh nghiệp có thể gặp khó trong việc hoàn thiện bộ chứng từ thanh toán hoặc đối tác có thể chưa thể làm thủ tục nhập khẩu hàng hóa.

Nông sản chịu tác động rõ hơn

Đối với các mặt hàng nông sản, việc chậm cấp C/O còn tạo thêm áp lực về chi phí và chất lượng hàng hóa. Một số doanh nghiệp phản ánh hàng phải nằm chờ tại cửa khẩu trong thời gian chờ chứng từ, phát sinh chi phí lưu kho, lưu bãi, điện lạnh và làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng hàng.

Không chỉ thời gian xử lý, doanh nghiệp còn phản ánh một số yêu cầu về hồ sơ chưa thực sự phù hợp với quy trình điện tử. Chẳng hạn, chứng từ đã được ký số hợp lệ nhưng vẫn có trường hợp được yêu cầu in, ký trực tiếp, đóng dấu rồi quét lại để tải lên hệ thống.

Áp lực lớn trong những ngày đầu phân cấp

Theo ông Lê Văn Danh, Phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM, từ ngày 1.8, Sở chính thức tiếp nhận nhiệm vụ cấp C/O theo phân cấp của Bộ Công thương. Chỉ trong 3 ngày đầu triển khai, Sở đã tiếp nhận khoảng 1.500 hồ sơ.

Đáng chú ý, do quy định hiện hành không giới hạn việc tiếp nhận hồ sơ theo địa giới hành chính, ngoài doanh nghiệp tại TP.HCM, nhiều doanh nghiệp ở Kiên Giang, Cần Thơ, Tây Ninh và các tỉnh miền Tây cũng nộp hồ sơ tại TP.HCM. Lượng hồ sơ thực tế vì vậy cao hơn nhiều so với dự kiến ban đầu.

Sở Công thương TP.HCM cho biết đã huy động toàn bộ công chức được tập huấn nghiệp vụ cấp C/O và tăng cường nhân sự cho các khâu tiếp nhận, kiểm tra, xử lý hồ sơ. Tuy nhiên, trong những ngày đầu, hơn 70% hồ sơ được tiếp nhận bị từ chối, chủ yếu do chưa đầy đủ thành phần hồ sơ hoặc chứng từ kèm theo chưa đáp ứng yêu cầu về tính hợp lệ. Với những hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, Sở cho biết vẫn xử lý trong ngày.

Cần thống nhất cách hiểu và đẩy mạnh số hóa

Theo chuyên gia thương mại Nguyễn Lý Trường An, một số yêu cầu bổ sung hồ sơ cần được rà soát để phù hợp hơn với tinh thần cải cách thủ tục hành chính và quy trình cấp C/O điện tử.

Một vấn đề được đặt ra là cơ quan cấp C/O cần chỉ rõ nội dung nào trong hồ sơ chưa phù hợp thay vì yêu cầu doanh nghiệp "rà soát, cập nhật" chung chung. Điều này giúp doanh nghiệp có thể sửa đúng ngay từ đầu, hạn chế tình trạng hồ sơ phải bổ sung nhiều lần.

Chuyên gia cũng cho rằng việc yêu cầu doanh nghiệp in hồ sơ điện tử, ký, đóng dấu rồi quét lại để tải lên hệ thống sẽ làm phát sinh thêm thao tác thủ công, đi ngược mục tiêu số hóa thủ tục hành chính. Một số tài liệu khác như danh sách hàng hóa đủ điều kiện qua khu vực giám sát hải quan cũng cần được xem xét về tính cần thiết trong từng trường hợp.

Giảm thời gian chờ C/O để hỗ trợ xuất khẩu

C/O là một mắt xích quan trọng trong quy trình xuất khẩu, đặc biệt với những thị trường áp dụng ưu đãi thuế quan theo các hiệp định thương mại. Vì vậy, việc chuyển giao thẩm quyền cấp C/O về địa phương cần đi kèm với quy trình thống nhất, hướng dẫn rõ ràng và hệ thống điện tử vận hành ổn định.

Về phía doanh nghiệp, việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế thời gian bổ sung, giải trình. Trong khi đó, cơ quan cấp C/O cần xác định rõ những tài liệu bắt buộc và những tài liệu chỉ yêu cầu khi cần xác minh, qua đó giảm áp lực cho cả hai phía.

Sở Công thương TP.HCM cho biết sẽ tiếp tục tăng cường nhân lực, đẩy nhanh tiến độ xử lý và phối hợp hướng dẫn doanh nghiệp hoàn thiện hồ sơ đúng quy định, nhằm bảo đảm thời gian cấp C/O và hỗ trợ hoạt động xuất khẩu.