Ngày 19/09/2026

Australia tạm dừng nhập khẩu bưởi Việt Nam: Rà soát lại toàn bộ chuỗi xuất khẩu

Australia quyết định tạm dừng nhập khẩu bưởi tươi nguyên quả có xuất xứ từ Việt Nam trong thời gian 6 tháng, bắt đầu từ 0 giờ 1 phút ngày 15.9.2026. Động thái diễn ra chỉ vài tháng sau khi Australia mở cửa thị trường cho bưởi Việt Nam vào tháng 4.2026, đặt ra yêu cầu rà soát toàn bộ hệ thống kiểm soát dịch hại từ vùng trồng, cơ sở đóng gói đến khâu xuất khẩu.

Theo Cơ quan Nông nghiệp, Thủy sản và Lâm nghiệp Australia (DAFF), qua hoạt động kiểm tra và xác minh, cơ quan này kết luận rủi ro an toàn sinh học từ bưởi tươi Việt Nam hiện chưa được quản lý hiệu quả để đáp ứng mức độ bảo vệ an toàn sinh học phù hợp của Australia. Vì vậy, Giám đốc An toàn sinh học Australia quyết định đình chỉ nhập khẩu bưởi tươi nguyên quả từ Việt Nam trong thời gian ban đầu 6 tháng.

Tạm dừng sau vài tháng mở cửa thị trường

Bưởi Việt Nam chính thức được phép xuất khẩu sang Australia từ tháng 4.2026, sau quá trình đánh giá rủi ro an toàn sinh học và xây dựng các điều kiện nhập khẩu. Trong báo cáo đánh giá cuối cùng, Australia xác định bưởi Việt Nam có thể được nhập khẩu nếu đáp ứng các yêu cầu quản lý dịch hại nhất định.

Tuy nhiên, chỉ sau vài tháng triển khai thương mại, Australia đã tiến hành các hoạt động kiểm tra, xác minh thực tế đối với chuỗi xuất khẩu bưởi Việt Nam. Tháng 8.2026, chuyên gia DAFF sang Việt Nam kiểm tra một số vùng trồng và cơ sở đóng gói đã được cấp mã xuất khẩu tại TP.HCM, Vĩnh Long và Cần Thơ.

Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, qua kiểm tra, phía Australia phát hiện một số vấn đề liên quan đến việc kiểm soát sinh vật gây hại, ghi chép nhật ký sản xuất, theo dõi dịch hại và quản lý hồ sơ tại cơ sở đóng gói. Đây là những yếu tố nằm trong hệ thống điều kiện mà Australia yêu cầu đối với bưởi Việt Nam.

Đáng chú ý, theo thông tin phía Việt Nam dẫn lại từ phía Australia, kể từ khi bưởi Việt Nam bắt đầu xuất khẩu vào tháng 4, khoảng 70% lô hàng được ghi nhận có triệu chứng liên quan đến sinh vật gây hại. Các đối tượng được phát hiện không thuộc nhóm dịch hại mà Australia áp dụng biện pháp kiểm dịch nghiêm ngặt, nhưng tần suất phát hiện vẫn khiến phía Australia lo ngại về khả năng kiểm soát rủi ro sinh học.

Rà soát từ vùng trồng đến cơ sở đóng gói

Sau khi Australia thông báo tạm dừng nhập khẩu, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã yêu cầu các địa phương khẩn trương rà soát toàn bộ vùng trồng và cơ sở đóng gói bưởi đã được cấp mã số xuất khẩu sang thị trường này.

Theo hướng dẫn của cơ quan quản lý, việc kiểm tra không chỉ tập trung vào sản phẩm cuối cùng mà phải đánh giá từng vùng trồng và cơ sở đóng gói theo các yêu cầu nhập khẩu của Australia.

Một số vấn đề được yêu cầu khắc phục liên quan đến việc nông dân thực hiện các biện pháp kiểm soát sinh vật gây hại, ghi chép nhật ký sản xuất, theo dõi và giám sát dịch hại. Phương pháp đặt bẫy, mật độ bẫy và thời gian theo dõi cũng cần được thống nhất.

Tại các cơ sở đóng gói, hồ sơ ghi chép và lưu trữ cũng được yêu cầu hoàn thiện. Sau khi các biện pháp khắc phục được thực hiện, cơ quan chức năng sẽ tổ chức kiểm tra, đánh giá lại trước khi tiếp tục làm việc với phía Australia.

Điều này cho thấy yêu cầu của thị trường Australia không dừng ở việc kiểm tra một lô hàng tại thời điểm xuất khẩu. Để duy trì quyền tiếp cận thị trường, toàn bộ hệ thống từ sản xuất, giám sát dịch hại, thu hoạch, đóng gói đến kiểm dịch phải hoạt động thống nhất và có khả năng chứng minh bằng hồ sơ.

Australia tiếp tục rà soát trong 6 tháng

Theo DAFF, thời gian đình chỉ 6 tháng sẽ được sử dụng để cơ quan này tiến hành rà soát đầy đủ tuyến nhập khẩu bưởi từ Việt Nam và phối hợp với phía Việt Nam để thực hiện các biện pháp khắc phục. Việc mở cửa trở lại phụ thuộc vào việc Australia đánh giá rằng rủi ro an toàn sinh học có thể được quản lý phù hợp với mức độ bảo vệ mà nước này đặt ra.

Điều này cũng có nghĩa mốc 6 tháng không nên được hiểu là thời điểm chắc chắn thị trường sẽ tự động mở cửa trở lại. DAFF cho biết việc đình chỉ sẽ duy trì cho đến khi cơ quan này hài lòng rằng rủi ro đã được kiểm soát phù hợp.

Phía Việt Nam cũng đang hướng tới việc khắc phục các tồn tại và đàm phán để Australia có thể mở cửa trở lại sớm hơn thời hạn 6 tháng. Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết việc tạm dừng này chỉ áp dụng đối với thị trường Australia, không ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu bưởi Việt Nam sang các thị trường khác.